تناظر حروف الفبا و اعداد

کتابت یکی از مهمترین ابزارهای ارتباطی انسان می باشد . بوسیله نوشتن انسان می تواند بسیاری از تجربیات خود را در صفحات محفوظ نگاه داشته و برای نسل بعدی برجای بگذارد.
در دنیا زبانهای متفاوتی وجود دارند . براساس مناطق متفاوت زبان رایج هرملیت با لهجه ها و گویشهای متفاوت صحبت می شود .
با توجه به نکته بالا می توان دریافت که هر زبان دارای لهجه متفاوتی بود و این تفاوت لهجه بر نوشتار زبان تاثیر گذاشته و املاء ان زبان نیز متفاوت خواهد بود . بعنوان مثال تعداد حروف در زبان فارسی 32 حرف است که نحوه قرار گرفتن حروف در کنار هم ممکن است اصوات متفاوتی را بوجود بیاورد .
اگر حروف زبان فارسی را با زبانهای دیگر مقایسه کنیم متوجه می شویم که حروف موجود، در زبانهای دیگر هم وجود دارند و حتی ممکن است برخی از حروف نیز وجود نداشته باشند بعنوان مثال در زبان عربی 28 حرف وجود دارد و برای حروف گ ، ژ ، پ ، چ حروف متناظری وجود ندارد و یا 26 زبان انگلیسی که برخی از حروف مانند خ ، ق و امثالهم با ترکیبی از حروف دیگر ساخته می شوند این تفاوت حتی در نحوه تلفظ حروف نیز ممکن است وجود داشته باشد بعنوان مثال حرف R در زبان انگلیسی که در زبان فرانسه ق تلفظ می شود .
اگر نمونه ای از یک متن را انتخاب کرده و حروف موجود در آن را مورد بررسی آماری قرار دهیم به نکات جالبی برخورد خواهیم کرد ابتدا با اشاره به پیوند روبرو داستانی به زبان انگلیسی اثر چارلز دیکنز را مشاهده میکنیم متن
در بررسی انجام شده کلیه حروف موجود در متن به حروف کوچک تبدیل شده و فراوانی مربوط به هر حرف نیز محاسبه شده است نتیجه به دست امده به شرح زیر است

حرف	تعداد	درصد فراوانی
a	9454	7.69
b	1979	1.61
c	3122	2.54
d	5764	4.69
e	15073	12.26
f	2468	2.01
g	3021	2.46
h	8454	6.87
i	8463	6.88
j	116	0.09
k	1038	0.84
l	4635	3.77
m	2885	2.35
n	8066	6.56
o	9821	7.99
p	2156	1.75
q	97	0.08
r	7192	5.85
s	8007	6.51
t	11049	8.98
u	3375	2.74
v	1070	0.87
w	3106	2.53
x	147	0.12
y	2332	1.90
z	88	0.07

اگر متون دیگر بجز زبان انگلیسی را نیز مانند بالا مورد بررسی قراردهیم مشاهده می کنیم که درصد فراوانی حروف متفاوت خواهد بود برای روشتن شدن مطلب متنی را که به زبان آلمانی است با پیوند روبرو مشاهده نمائید متن به زبان المانی
در متن دوم طول کلمات و فراوانی تعداد حروف نسبت به جمله اول متفاوت است حال اگر به صورت اماری متن دوم را بررسی کنیم نتایج زیر به دست خواهد امد:

حرف	تعداد	درصد فراوانی
a	118	6.26
b	34	1.80
c	61	3.23
d	99	5.25
e	312	16.54
f	33	1.75
g	45	2.39
h	78	4.14
i	145	7.69
j	5	0.27
k	32	1.70
l	54	2.86
m	69	3.66
n	192	10.18
o	62	3.29
p	32	1.70
q	0	0.00
r	154	8.17
s	113	5.99
t	105	5.57
u	63	3.34
v	27	1.43
w	29	1.54
x	2	0.11
y	6	0.32
z	16	0.85

با بررسی آماری دو متن ملاحظه میکنیم که حروف موجود در دو جدول دارای فراوانی متعددی هستند بعنوان مثال حرف n در متن لاتین دارای 6.56% و در متن آلمانی دارای فراوانی 10.18% می باشد همچنین حرف q در متن انگلیسی دارای فراوانی 0.08 % و در متن لاتین برابر صفر است
حال اگر متون بالا را که مورد بررسی قرار دادیم با الگوریتمی نظیر سزار رمزنگاری کنیم با حروف موجود جای خود را به حروف دیگری در همان مجموعه حروف الفبا خواهند داد ولی فراوانی حروف در متن رمز شده تغیری نخواهد کرد
شخصی که متصدی گشایش رمز است ابتدا به فراوانی حروف توجه کرده و پس از آن هر کدام از حروف را معادل حرفی قرار می دهد که فراوانی آن نزدیک به فراوانی اصلی حرف در نمونه مرجع باشد بنابراین متن رمز شده به سهولت استخراج می شود برای درک بهتر به نمودار هائی که در زیر امده است توجه کنید .



در نمودار به سهولت می توان فراوانی هر حرف را تشخیص داد حال اگر متن بالا را به روش سزار رمز کنید مشاهده میکنید که نمودار به مقدار سه واحد به سمت راست حرکت کرده , فراوانی حرف e به حرف h منتقل شده است